Hoe werkt de training?

Bewust en onbewust gedrag

De keuze om alcohol te drinken is niet altijd een bewuste beslissing. Soms pakt iemand automatisch een drankje op een feestje, zonder er echt over na te denken. Dit onbewuste gedrag wordt aangestuurd door aangeleerde patronen in het brein. Net als bij andere gewoontes (zoals typen op een toetsenbord of autorijden) kan dit soort automatische reacties diep verankerd raken.

Het goede nieuws is dat deze patronen ook weer veranderd kunnen worden. Door herhaaldelijk een nieuwe reactie te oefenen, bouwt het brein geleidelijk een alternatief patroon op. Dit principe vormt de basis van de Breindebaas-training.

De trainingsmethode

De training is opgebouwd uit korte sessies van 5 tot 10 minuten. Tijdens elke sessie worden 100 afbeeldingen van verschillende dranken getoond op het scherm van een smartphone of tablet. De opdracht is eenvoudig: alcoholische dranken worden weggeveegd (van het lichaam af) en niet-alcoholische dranken worden naar het lichaam toe gehaald.

Het is de bedoeling dat dit zo snel en nauwkeurig mogelijk gebeurt. Bij een fout verschijnt er een korte melding met instructies. Bij een correcte reactie bevestigt een geluidssignaal de juiste beweging. De snelheid is belangrijk: door snel te reageren wordt de onbewuste component van de reactie aangesproken, in plaats van het bewuste nadenken.

Waarom swipen werkt

De swipe-beweging is niet willekeurig gekozen. Het naar zich toehalen van objecten is een zogenaamde toenaderingsbeweging, terwijl het wegduwen een vermijdingsbeweging is. Onderzoek heeft aangetoond dat deze fysieke bewegingen gekoppeld zijn aan emotionele en motivationele processen in het brein.

Bij mensen met problematisch alcoholgebruik is er vaak sprake van een automatische toenaderingsneiging richting alcohol. De hersenen reageren als het ware instinctief met "pak dat drankje" zodra er alcohol in het gezichtsveld verschijnt. Door herhaaldelijk het tegenovergestelde te oefenen (alcohol wegduwen), wordt deze automatische neiging geleidelijk verzwakt en vervangen door een vermijdingsreactie.

Het belang van herhaling

Net als bij het aanleren van een muziekinstrument of een sport, is herhaling essentieel. Een enkele trainingssessie zal weinig effect hebben op diepgewortelde patronen. Daarom wordt aanbevolen om de volledige trainingsperiode van drie weken te doorlopen, met minimaal twee sessies per week.

Uit eerder onderzoek naar de computerversie van deze training bleek dat deelnemers die minimaal vier sessies voltooiden, significant betere resultaten lieten zien dan deelnemers die eerder stopten. Consistentie is daarmee een belangrijke voorspeller van succes.

Aanvullend, niet vervangend

Het is belangrijk om te benadrukken dat de Breindebaas App bedoeld is als aanvullend hulpmiddel. De app vervangt geen professionele behandeling of begeleiding. Voor mensen met een ernstige alcoholverslaving is het raadzaam om contact op te nemen met een huisarts of een gespecialiseerde instelling voor verslavingszorg.

De app richt zich met name op volwassenen die hun drinkgedrag willen verminderen en op zoek zijn naar een laagdrempelige, wetenschappelijk onderbouwde manier om dit te doen. Meer informatie over het achterliggende wetenschappelijke onderzoek is beschikbaar op een aparte pagina.